Een tjevenstreek om rijke misdadigers uit de gevangenis te houden

In mijn artikel over de halfdemokratische partijen heb ik erop gewezen dat armen en rijken in België niet op dezelfde manier behandeld worden door het gerecht, omdat de rechtspraak niet gratis is. Wie genoeg geld heeft, kan zich dure advokaten veroorloven en daardoor rechtszaken winnen, ook al heeft hij ongelijk.

De tjeven zijn blijkbaar van mening dat het verschil tussen arm en rijk voor het gerecht nog niet groot genoeg is, want een van hun voormannen, Carl Devlies, stelt vlak voor de verkiezingen voor de rijken de kans te geven hun gevangenisstraf af te kopen. Deze man, die als kristen de deugd van de naastenliefde beoefent, denkt waarschijnlijk dat hij met zijn voorstel stemmen zal winnen bij de rijke egoïsten en dat de armen toch te dom zijn om te begrijpen dat hij ermee aantoont hoezeer hij hen minacht.

Zijn uitvlucht om te rechtvaardigen dat hij rijke misdadigers de kans geeft om niet naar de gevangenis te moeten, is dat het gerecht er toch niet in slaagt rijke belastingontduikers te veroordelen. Daarom vindt hij het beter ze een minnelijke schikking te laten betalen, zodat het gerecht zich verder niet met hen moet bezighouden en daardoor genoeg tijd heeft om arme mensen naar de gevangenissen te sturen.

Deze tjeef is een vooruitziend man. Hij vreest dat het Arbitragehof een wet, waardoor alleen rijke belastingontduikers hun gevangenisstraf kunnen afkopen, zal vernietigen, omdat ze diskriminerend is voor andere rijke misdadigers, die nog altijd het gevaar lopen een tijd in de gevangenis te moeten doorbrengen, ondanks hun vele geld. Daarom wil hij dat alle rijke misdadigers zich kunnen vrijkopen, behalve zij die zich schuldig maken aan een misdaad, waarvoor ze een gevangenisstraf van meer dan twintig jaar kunnen oplopen. Zijn voorstel is dus gunstig voor de overgrote meerderheid van de rijke misdadigers.

Carl Devlies zou geen tjeef zijn, als hij er niets op gevonden had om er anderen voor aansprakelijk te stellen, wanneer rijke misdadigers niet meer naar de gevangenis moeten. Het zijn niet de misdadigers zelf, die een voorstel tot minnelijke schikking kunnen doen, maar de prokureurs, en die zijn daar helemaal niet toe verplicht. Dat klinkt zeer mooi, maar wanneer het gerecht van de politici niet de nodige middelen krijgt om behoorlijk te werken, hebben de prokureurs soms geen andere mogelijkheid dan sommige zaken niet voor de rechtbank te brengen en dan is een minnelijke schikking met rijke misdadigers erg verleidelijk.

In de negentiende eeuw heeft er iets analoogs bestaan met de legerdienst. Onder de jongemannen werden er een aantal uitgeloot om bij het leger te gaan, maar het stond hen vrij een vervanger te vinden. Dat gold in teorie voor iedereen, maar in de praktijk konden alleen rijken hun kinderen de legerdienst besparen en waren de armen soms verplicht hun zonen naar het leger te sturen, omdat ze het geld, dat ze daarvoor kregen van de rijken, hard nodig hadden. De tjeven waren toen haast onafgebroken aan de macht in België en net als vandaag hadden ze hun naaste lief, maar hun rijke naaste toch wat meer dan hun arme naaste.

Om het gerecht beter te laten werken, is geld nodig, en dat geld moet komen van de belastingen. Daarom zou het logisch zijn de belastingen beter te innen en de rijken er meer te doen betalen. Maar voor Carl Devlies gaat dat niet, want zijn naastenliefde voor de rijke egoïsten belet hem hen erop te wijzen dat de kristelijke deugd van de naastenliefde niet alleen door de armen moet beoefend worden, maar ook door de rijken.