Attac logo
Associatief netwerk voor een Taks op financiële Transacties
en voor het Aansterken van de Civiele maatschappij
Beginpagina    Diogenes van Gent    De langzame teloorgang van het machtige Westerse rijk.  
| auteurs: Diogenes  | | thema: latijns-amerika , oorlog en vrede  |
 

De langzame teloorgang van het machtige Westerse rijk.

> Diogenes van Gent - gepubliceerd op 19 september 2014

Net toen in alle betrokken landen naar aanleiding van de honderdste verjaardag van het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog door iedereen mooie verklaringen werden afgelegd over vrede en verzoening, hebben de Verenigde Staten van Amerika en de Europese Unie op de gebeurtenissen in Oekraïne geregeerd op een wijze, die doet denken aan wat in 1914 gebeurd is.

JPEG

Lees verder...

De EU en de VSA hebben de zijde gekozen van de partij, die het best hun eigen belangen dient, en de andere partij gediaboliseerd. De vrienden van het Westen zijn de goeden en de anderen zijn de slechten. Zo is het er nu al heel de geschiedenis aan toegegaan en zo doet het Westen het vandaag opnieuw.

Met de gedachte dat het machtige Westen heerser is van de hele wereld en overal zijn wil kan opleggen, hebben de EU en de VSA ekonomische sankties afgekondigd tegen Rusland. Toen Poetin, zoals te verwachten was, reageerde met sankties tegen het Westen, verkondigden onze leiders dat die niet zoveel betekenden en het Westen niet veel pijn zouden doen.

Wie het ergst te lijden heeft onder de wederzijdse sankties zal de toekomst moeten uitwijzen. De geschiedenis leert wel dat niet steeds de partij, die er bij het uitbreken van een konflikt het sterkst uitziet, uiteindelijk de overwinning behaalt.

Enkele Westerse staten hebben de voorbije twee eeuwen de wereld gedomineerd en dat hebben de volkeren van Azië, Afrika en Latijns-Amerika geweten. Maar de laatste decennia zijn er steeds meer tekens, die erop wijzen dat de macht en de invloed van het Westen aan het tanen is. Eigenaardig genoeg lijkt die realiteit maar zeer moeilijk door te dringen tot de Westerse leiders, wat nu dus weer tot uiting komt in de sankties tegen Rusland.

Tot aan de Tweede Wereldoorlog was bijna gans Afrika en een deel van Azië bezet door Westerse staten. Het bezette gebied noemden ze meestal kolonies, maar Algerije werd zelfs beschouwd als een deel van Frankrijk, waar de plaatselijke bevolking wel minder rechten had dan de Fransen. De teloorgang van het machtige Westerse rijk is vlak na de Tweede Wereldoorlog begonnen met de onafhankelijkheid van India en Pakistan en de oorlog in Vietnam, waar de Fransen in 1954 verslagen werden. Enkele maanden later zijn de Algerijnen in opstand gekomen en toen ze in 1962 na een bloedige oorlog hun onafhankelijkheid verkregen, waren zowat alle Westerse kolonies onafhankelijk, met uitzondering van de Portugese.

De nieuwe onafhankelijke staten bleven echter ekonomisch afhankelijk van de vroegere kolonisatoren. De uitbuiting ging dus voort, zij het op een meer subtiele wijze. Tegen regeringen, die zich verzetten tegen dit neokolonialisme, organiseerde het Westen samenzweringen. Zo werd in Indonesië de linkse regering in 1966 met een bloedige staatsgreep ten val gebracht.

Intussen waren de Verenigde Staten als nieuwe wereldmacht op het toneel verschenen, maar ook zij konden het tij niet keren en voor het eerst in hun geschiedenis zouden zij een oorlog verliezen en nog wel tegen een arm boerenvolk. Dat was weer in Vietnam. De Amerikanen konden er alleen hun gezicht redden door zich in 1973 na een wapenstilstand terug te trekken, waarna hun kollaboratieregering in 1975 ten val gebracht werd. De oorlogen van de 21ste eeuw in Afghanistan en Irak waren ook niet erg suksesvol voor de Amerikaanse wereldmacht.

Latijns Amerika was zowat de hele twintigste eeuw onderworpen aan de wil van de Verenigde Staten, zij het dan dat de landen er niet bezet werden, maar geleid door regeringen, die zich schikten naar de bevelen vanuit Washington. Regeringen, die dat niet wilden doen, werden verdreven met militaire staatsgrepen. Het meest frappante voorbeeld is de putsch in Chili tegen de Volksfrontregering van Salvador Allende op 11 september 1973. Maar het tij is intussen gekeerd in Latijns Amerika en al een aantal jaren hebben de meeste landen daar een linkse regering, de ene al wat minder gematigd dan de andere.

Nieuwe ekonomische grootmachten zijn ontstaan, met voorop China, en die landen beginnen steeds meer te beseffen dat zij er alle belang bij hebben samen te werken. Zo hebben tijdens de voorbije zomer Brazilië, Rusland, India, China en Zuid-Afrika samen een internationale bank opgericht, die de bedoeling heeft de staten op een andere manier te steunen dan die van de door het Westen gekontroleerde Wereldbank en het IMF.

De neoliberale mondialisering, die bedoeld was om de winsten van het Westers kapitalisme te bevorderen, begint zich intussen tegen het Westen te keren en dat is ook logisch vanaf het ogenblik dat het ekonomisch overwicht van het Westen voortdurend afneemt. De manier waarop de EU reageert op de ekonomische krisis, kan alleen maar leiden tot een verdere aftakeling van de Europese ekonomie. Bij dat alles komt dan nog de opwarming van de aarde, waarvan alleen te voorzien is dat de gevolgen verschrikkelijk zullen zijn.

Het ziet er dus niet goed uit voor het eens zo machtige Westerse rijk van Europa en Noord-Amerika en toch doen de meeste leiders alsof er geen vuiltje aan de lucht is en alsof alles wel zal opgelost raken met een terugkeer naar de toestand van voor de kreatie van de verzorgingsstaat na de Tweede Wereldoorlog.

De teloorgang van het Westen kan nochtans op lange termijn ook voor de meerderheid van de bevolking van West-Europa positieve effekten hebben, al hoeft dat geen automatisme te zijn. Na de val van een rijk kan immers een nieuwe samenleving ontstaan, die beter kan zijn dan de vorige.

Het meest hoopgevende is op dit ogenblik wat in Latijns-Amerika gebeurt. Een paar decennia geleden heersten daar met de steun van de VSA een aantal diktators. Vandaag is het het meest linkse kontinent. Een halve eeuw geleden keek, wie in Europa echt links was, op naar het revolutionaire Cuba. Vandaag kunnen we naar heel Latijns Amerika kijken, al is de trend wel gematigder.

Daarom zouden Europese linkse partijen er goed aan doen in hun programma’s de nadruk te leggen op meer samenwerking met Latijns Amerika en wat kritischer te zijn tegenover de pro-Amerikaanse politiek van de Europese staten, ook van die waar links deelneemt aan de regering. De Verenigde Staten zijn de verdedigers van een ongebreideld kapitalisme en daarom zijn ze zeer gevaarlijk voor de wereld.

Maar ook linkse toeristen kunnen iets doen, hoe klein het ook is, om de ekonomie van Latijns Amerika te steunen, door als reisdoel een land tussen de Rio Grande del Norte en Vuurland te kiezen. Het is daar even mooi als elders in de wereld. De moedertaal van de meerderheid van de bevolking is er geen Engels, maar Spaans, behalve in Brazilië, waar het Portugees is.


Spip-redacteur:   jurgen
 

Reageer op dit artikel

 
In- & Uitschrijven
Zand in de machine




Attac persberichten




Kalender
« Juli 2017 »
M D W D V Z Z
26 27 28 29 30 1 2
3 4 5 6 7 8 9
10 11 12 13 14 15 16
17 18 19 20 21 22 23
24 25 26 27 28 29 30
31 1 2 3 4 5 6
 
Trefwoorden
 
 Attac Vlaanderen  |  Statistieken  |  Privé-ruimte  |  Alle rubrieken  |  Alle documenten

Verwittiging - De gepubliceerde documenten weerspiegelen, tenzij anders vermeld, niet noodzakelijk het standpunt van Attac Vlaanderen. Zij zijn de standpunten van hun auteur(s) en eventueel van werkgroepen of andere organisaties. Dat de documenten hier gepubliceerd worden is omdat wij willen meegenieten van beschikbare ideeën en expertises om samen onze toekomst te heroveren en aan die andere mogelijke wereld te werken.

Logo Creative Commons
Alle teksten van deze site mogen gebruikt en gecopiëerd worden onder de voorwaarden van toepassing van de Creative Commons Licentie.